Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması sonuçlarını açıklayan İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Tanıl Küçük, cari açığın ülkede bir problem olduğunu ancak hükümetin de buna göre adım atmaya başladığını söyledi. Küçük, “Cari açığa karşı bizim önerimiz şu olabilir: Dolaylı vergilerin payını azaltacak kapsayıcı vergi reformu hayata geçirilmeli. Faiz oranlarının düşüklüğü kalıcı olmalı. İhracat ve ithalatta değişimi destekleyici uygulamalar süratle devreye girmeli” dedi. 

 

2010’da ekonomideki toparlanma ile özel kuruluşların brüt katma değerinin bir önceki yıla göre yüzde 14 arttığına işaret eden Küçük, 2010’da ödenen faizlerin finansal giderlerdeki payının düşmeye devam etmesi sebebiyle şirketlerin daha fazla kârlı hale geldiğini aktardı. “Bu sebeple kârlılık 2009’a göre yükseldi” diyen Küçük, ancak rakamların hâlâ kriz öncesine yetişemediğini aktardı. Küçük’e göre bunda devletin aldığı birçok dolaylı verginin payı bulunuyor. Şirketlerin, oluşturduğu brüt katma değerin yarısını kamuya aktardığını söyleyen Küçük, “Vergilerin bu kadar yüksek olması kayıt dışı ekonomi ile alakalı. Çünkü dolaylı vergilerin müsebbibi kayıt dışı ekonomi” dedi.

 

Araştırmada kamu şirketlerinin artan kârlılığı da dikkat çekiyor. Nitekim 2009’da yüzde 5,8 olan kamu kârlılığı 2010’da yüzde 7,6’ya yükseldi. 1982 yılında İSO 500’de ilk 10’daki şirketlerin tümü kamu kuruluşu iken, 2010’da sadece EÜAŞ bir kamu kuruluşu olarak ilk 10’da yer aldı. Keza 1982’de İSO 500’de 69 kamu kuruluşu yer alıyordu, 1990’da bu rakam 91’e çıkmış olsa da 2010’a gelindiğinde bu rakam 12’ye geriledi. İSO 500’deki şirketlerin 488’ini özel sanayi kuruluşları oluşturdu. Araştırmanın bir diğer iyi haberi ise faizin şirketler için korkulu rüya olmaktan çıkması. Nitekim İSO 500’deki şirketlerin ödediği faizlerin toplam satışlardaki payı 2010’da yüzde 1’e geriledi. Küçük, bu rakamın 2001 yılında yüzde 8,1 ile tavan yaptığını hatırlatarak, “Bunda faizlerin 2008 yılından başlamak üzere düzenli şekilde düşmesi etkili olmuştur. Bunun sürekliliğinin sağlanması gerekiyor” şeklinde konuştu.