8 Haziran 2010 tarihinde, Enerji Sektörü Araştırma-Geliştirme Projeleri Destekleme Programı’na (ENAR) Dair Yönetmelik Resmi Gazete’de yayınlandı. Yaz aylarının araya girmesi nedeniyle gerektiği şekilde duyulmamış olabileceğini düşünerek, yönetmeliği tanıtmak istedim. 

Yönetmeliğin amacı; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından enerji politikalarına, arz güvenliğine, yerli enerji teknolojileri ve endüstrisine hizmet edecek şekilde oluşturulacak destek programları kapsamında tüzel ve gerçek kişilerin bilimsel ve teknolojik bilgiyi ürüne, sürece, yönteme, uygulamaya veya sisteme dönüştürme aşamalarında yapacağı teknoloji geliştirme ve yenilik odaklı araştırma, geliştirme, iyileştirme ve örnek uygulama projelerinin seçilmesi, desteklenerek izlenmesi, sonuçlandırılması ve sonuçların değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Yönetmelik kapsamında; ülkemizde yerli ve yenilik odaklı enerji ekipman ve metotlarının geliştirilmesine katkı yapacak, bu alanda sektörü, istihdamı ve bilgi düzeyini yükselterek ülkemizin uluslararası alanda rekabet gücünü artıracak çalışmaları desteklemek ve yönlendirmek amacıyla çağrılı veya güdümlü projeler şeklinde, Temel Araştırma, Uygulamalı Araştırma, Teknoloji Geliştirme, Demonstrasyon ve Teknoloji Transferi Projeleri ile uluslararası alanda ve/veya üniversite, kamu, sanayi işbirliklerini artıracak faaliyetler Bakanlar Kurulu Kararı ile desteklenir.

Desteklenecek proje konuları:

• Yerli Enerji Kaynakları Potansiyelinin ve Kullanımının Geliştirilmesi,
• Yenilenebilir Enerji Teknolojileri,
• Yeni Enerji Teknolojileri,
• Temiz Enerji Teknolojileri, 
• Enerji Elektro–Mekanik Teçhizatı İmalat Teknolojileri,
• Enerji Verimliliği Teknolojileri,
• Zararlı Emisyonları Azaltma Teknolojileri,
• Çevrim Teknolojileri,
• Enerji İletim ve Dağıtım Teknolojileridir. 

Desteklenmesine karar verilen EN-AR projesine;

- Bakanlık tarafından nakdi destek sağlanır.- Proje ortakları tarafından projeye ayni ve/veya nakdi destek sağlanabilir. Yapılacak katkı, proje önerisinde ve sözleşmesinde açıkça belirtilir. 

- Projede kamu kaynaklarından, özel şirketlerden, Avrupa Birliği Çerçeve Programları ve benzeri uluslararası kamu menşeli kaynaklardan sağlanan geri ödemesiz destekler ve destek başvuruları proje başvurularında belirtilir. Bu şekilde sağlanan hibe ve destekler desteğin alındığı gidere yönelik olan harcamalardan düşülerek desteklenmeye esas olan harcama tutarı belirlenir.

- Proje adına geri ödemeli destek kredileri kullanılamaz. 

- Önerilen projenin, Proje Başvuru Dokümanının bilimsel ve teknolojik niteliği, yenilik düzeyi, teknik riskleri, hedefleri, faaliyetleri, katma değer, verimlilik ve rekabet gücü açısından yapması beklenen katkı, proje maliyeti, Proje Ortaklarının insan kaynağı ve altyapısı, ilgili alandaki bilgi ve birikimleri, Ortaklık Protokolü vb. hususların Teknik ve Mali Kılavuzda belirlenen esaslara uygunluğu incelenir. Sekreterya tarafından uygun görülen projeler Proje Değerlendirme Heyeti üyelerine gönderilir. 

Fiilen başlatılmış olan bir proje için de EN-AR Programına başvuru yapılabilir. Ancak sözleşme imzalanmasından önce yapılan harcamalar gider olarak kabul edilmez.

Yatırıma yönelik projeler ile eksik belge içeren projeler değerlendirmeye alınmaz.

Projede görev alanlar tarafından; tüm bilgi ve belgeler ticari gizli bilgi olarak kabul edilip, Proje Ortaklarının ve Bakanlığın izni alınmadan üçüncü kişilere herhangi bir yolla aktarılamaz.

Proje Yürütücüsü, Bakanlık desteğini belirtmek şartıyla, yurt içinde veya yurt dışında proje ile ilgili makale yayımlayabilir ve tebliğ sunabilir.

Ülkemizde proje desteklerinin artması, bilim ve teknolojinin gelişmesinin önündeki engellerin azaltılmasına önemli katkıda bulunacaktır. ENAR proje desteğinin amacına uygun yeni projelerin üretilmesine ve sonuçlandırılmasına vesile olması dileğiyle…

Prof. Dr. Nilüfer EĞRİCAN