Isıtma Sistemlerinde Enerji Tasarrufu İçin Öneriler

6 Ocak 2012 | TEKNİK MAKALE
192. Sayı (ARALIK 2011)

1.419 kez okundu

Kalorifer Sistemini, Isıtma İhtiyacı Bulunmayan Zamanlarda Tamamen Kapatmayınız!

Ortam sıcaklığı, evde bulunulmadığı ve gece uyku zamanlarında, normal konfor sıcaklıklarından daha düşük ayarlanmalıdır. Bunun yapılabilmesi, kolay ve güvenilir bir şekilde zaman programları ayarlanabilen kontrol cihazları üzerinden mümkün olmaktadır. Isıtma ihtiyacı olmayan zamanlarda (gece konumu) ortam sıcaklığı, normal konfor ortam sıcaklığının, evin izolasyon durumuna da bağlı olarak en fazla 5 – 7ºC daha düşük olmasına dikkat edilmelidir (örn: Normal konfor sıcaklığı 22ºC istenen bir ortamın, ısıtma ihtiyacı olmayan zamanlarda ise 15ºC olması gibi). Aksi takdirde ısıtma ihtiyacı olmayan zamanlarda, ısıtma sisteminin tamamen kapatılması ile ortam sıcaklığının daha düşük sıcaklıklara düşürülmesi, bir sonraki ısıtma sürecinde ortamdaki tüm cisimlerin yüzeylerinin (mobilya, duvar gibi) yeniden ısıtılması gerekeceğinden daha fazla enerji sarfiyatına neden olacaktır. Ayrıca günümüzdeki modern ısıtma cihazları yakıt miktarlarını oransal olarak ayarlayabildiğinden, küçük sıcaklık farklarını daha küçük güçlerini kullanarak kapatabilmektedir. Sıcaklık farkları büyüdükçe ısıtma cihazları, daha yüksek güçlerde ve daha uzun süreli olarak çalışmak zorunda kalmaktadır. Eğer uzun bir süre ısıtma ihtiyacı olmayacaksa, örn: Tatil gibi, ortam sıcaklığının daha da fazla düşürülmesi enerji tasarrufu açısından faydalı olacaktır. Ancak kış aylarında ortam sıcaklıklarının, donma sıcaklıklarının altında kalmamasına dikkat edilmelidir.

Ortam Sıcaklıklarını Kendi Konfor Sıcaklığına Ayarlayınız!

Ortam sıcaklığı, sadece kendinizi rahat hissedeceğiniz bir sıcaklığa ayarlayınız (örn: 20ºC gibi). Çünkü kontrolsüz olarak bunun üzerinde oluşabilecek her 1 derece sıcaklık %6 daha fazla enerji sarfiyatı anlamına gelmektedir. Ortam sıcaklıklarının kontrol edilmesi için radyatörlere takılan termostatik vana, oda termostatı veya dış hava kompanzasyonlu kontrol cihazları kullanılmalıdır.

Termostatik Vanalar ve Oda Termostatları

Günümüzde tüm radyatörlerde termostatik vanaların kullanılması doğru bir tercih olarak gösterilmektedir. Bu sayede ortam sıcaklığı, istenilen sıcaklığa göre sabit tutularak kontrolsüz ısınma engellenmektedir. Oda termostatı veya termostatik vanalar yardımıyla ortam sıcaklığı kişisel ihtiyaçlara göre ayarlanabilmekte ve bu şekilde en ekonomik işletim şekli elde edilebilmektedir. Oda termostatı ve termostatik vanaların birlikte kullanıldığı durumlarda, oda termostatının bulunduğu ortamda termostatik vana kullanılmamalıdır. Aksi takdirde her iki ayar düzeneği karşılıklı olarak birbirini etkileyebilmekte ve ayar kalitesi düşebilmektedir.

Ortam sıcaklığının, kontrol cihazı (oda termostatı veya termostatik vana) tarafından doğru olarak VAILLANT

değerlendirilebilmesini sağlamak için ortamdaki hava sirkülasyonunun kontrol cihazı üzerinden olmasına dikkat edilmelidir. Bu sebepten kontrol cihazlarının üzeri mobilya, perde veya diğer nesneler ile kapatılmamalıdır. Üzeri kapalı kalabilecek durumlarda ise sensörleri uzağa taşınabilen termostatik vanalar kullanılmalıdır.

Dış Hava Kompanzasyonlu Kontrol Cihazları

Dış hava duyargalı kontrol cihazları, o anki dış hava sıcaklığına bağlı olarak ısıtma sisteminde ısıtılması gereken kalorifer suyu sıcaklığını belirlemektedir. Bu sebepten de sadece ihtiyaç duyulduğu kadar ısı üretilmesi sağlanarak önemli ölçüde enerji tasarrufu sağlanmaktadır. Kontrol cihazlarına entegre edilmiş farklı işletme konumları ve zaman programlaması sayesinde ısıtma sistemi, konfor ve ekonomik şartlara göre otomatik olarak kumanda edilmektedir. Genellikle kontrol cihazları üzerinden, otomatik, sürekli ısıtma veya düşük sıcaklık işletme konumları ayarlanabilmektedir. Otomatik konuma ayarlandığında, belirlenen zaman programına göre, ısıtma zamanlarında seçilen konfor sıcaklığına ve ısıtma zamanlarının dışında kalan zamanlarda da ayarlanan düşük sıcaklığa (örn: 15ºC gibi) göre ısıtma sistemleri kontrol edilmektedir. Ayrıca daha gelişmiş kontrol cihazlarında yukarıda belirtilen işletme konumlarına ilaveten bir de “ECO” konumu bulunmaktadır. Bu konumda da ısıtma sistemi, belirlenen zaman programına göre ısıtma zamanlarında aynı “otomatik” konumda olduğu gibi seçilen konfor sıcaklığına ve ısıtma zamanlarının dışında kalan zamanlarda ise sadece dış hava sıcaklığı +3ºC’nin altına düştüğünde ayarlanan düşük sıcaklığa çalıştırılmakta ve dış hava sıcaklığının daha yüksek olması durumunda ise sistem kapalı kalması sayesinde ilave bir enerji tasarrufu sağlanmaktadır. Dış hava duyargalı kontrol cihazlarının, termostatik vanalar ile birlikte kullanılması ile de en ekonomik işletme koşulları (sıcaklık, zaman ayarı gibi) oluşturulmaktadır.

Bitişik Bağımsız Ortamların Dengeli Isıtılması

Genellikle kaloriferli ısıtma sistemlerinde bile evin sadece bir odası ısıtılmaktadır. Fakat bu durumda bu odaya bitişik olan diğer odalar da, temas yüzeyleri (kapı, pencere, tavan, zemin ve yan duvarlar) kontrolsüz bir şekilde ısıtılmaktadır ve bu şekilde de istenmeyen enerji kayıpları oluşmaktadır. Ayrıca ısıtılan odadaki ısıtma yüzeyi de bu durumda yetersiz kalmakta ve ortam sıcaklığını istenen konfor şartlarına getirememektedir. Bunun sonucunda da ortam yeterince ısıtılamamakta ve rahatsızlık verici bir soğukluk hissi oluşmaktadır. Buna göre daha iyi bir ısıtma konforunu ve ekonomikliği sağlamak için ortamların kullanım amaçlarına sıcaklıklarının ayarlanarak evin bütününün dengeli olarak ısıtılması gereklidir. Bunun dışında yeterli veya hiç ısıtma olmadığında da bina yapısı veya malzemelerinin zarar görebilme riskleri oluşabilmektedir.

Ortamların Havalandırılması

Konforlu ısınma şartlarını sağlayabilmek açısından ortamların havalandırılması çok önemlidir. Çünkü ortam havalandırılmadığı müddetçe, iç havadaki nem oranı artmakta ve nemli ortamların ısıtılması ve konfor şartlarının sağlanması daha da zorlaşmaktadır.

Nem oranı yüksek ortamlarda uygun sıcaklıklarda bile, bir soğukluk hissi oluşmaktadır. Bu sebepten soğukluk hissinin giderilmesi için gereğinden daha yüksek sıcaklıklara kadar ısıtmak gerekmektedir. Bu da yüksek enerji sarfiyatına neden olmaktadır.

Bunun önlemek için de günde en az 1 kez olmak üzere tüm pencere ve kapıların açılarak kısa süreli ısıtılacak ortamların havalandırılması tavsiye edilmektedir.

Havalandırma esnasında da radyatör termostatik vanaları veya mevcutsa oda termostatı ayarı minimum sıcaklıklara ayarlanmalıdır. Böylelikle de yeterli bir havalandırmanın, gereksiz soğuma yapılmadan ve enerji kaybına sebep olmadan sağlanması mümkün olmaktadır.

*Yazan: Sencer ERTEN

Vaillant Türkiye Teknik ve Eğitim Müdürü

Siemens Yeni Balans Vanaları ile Konforlu Enerji Tasarrufu

Akış hızları 30 l/h ila 8,6 m³/h, nominal büyüklüğü DN 10 ila DN 50, basınç sınıfı ise PN 10 ila PN 25 aralığında bulunan yenilikçi Acvatix balans vanaları; hem ISO 7-1 uyumlu olarak içten dişli, hem de ISO 228-1 uyumlu olarak dıştan dişli seçenekleri barındırıyor. Bu çeşitlilik; basit radyatörlerden, çok daha kompleks ısıtma, soğutma ve iklimlendirme sistemlerine kadar geniş bir yelpazede Acvatix balans vanalarının uygulanmasını mümkün hale getiriyor.

Sıradan vanalardan farklı olarak, Acvatix portföyünde bulunan vanalar; sıcaklığı denetleyen bir kontrol vanasını, hidrolik yapıdaki basınç dalgalanmalarından korunmak için bir diferansiyel basınç kontrolörünü, gereken maksimum volümetrik akışı ayarlamak için bir ön ayar ölçeğini ve diferansiyel basınç ölçümü için basınç ölçüm noktalarını aynı gövdede buluşturuyor. Bu sayede enerji verimliliğine kayda değer katkı sağlayan kombine vanalar; eşanşörlere gereksiz ısı iletilmesini önleyip, üretilen ısı ve soğutmanın en verimli şekilde kullanılmasını sağlayarak masrafları azaltıyor. Kullanıcı dostu, ön ayarlı ölçüm ile sistemin devreye alınması kolaylaşırken, entegre diferansiyel basınç kontrolörü de hidrolik dengelemeyi basitleştiriyor. Acvatix balans vanaları, tüm çalışma koşullarında sistemlerin kontrol hassasiyetini yükseltmekle kalmıyor, volümetrik akışın hassas ayarı sayesinde ısıtılan odalarda veya zonlarda enerji tasarrufunun konfordan taviz vermeksizin gerçekleşmesine olanak tanıyor. Siemens’in kendi HVAC laboratuarlarında yoğun testlerden geçirilen yenilikçi Acvatix vanalar, her türlü işletme koşulunda güvenli kullanım sunuyor. İç kontrol vanasındaki basıncı sabit tutan entegre diferansiyel basınç kontrolörü; volümetrik akışın, hidrolik sistemdeki basınç dalgalanmalarından etkilenmeden oluşmasına sebep olurken, diferansiyel basınçtan bağımsız kontrol edilen vanalar, ön ayar özelliği sayesinde hem genişleyen hem de yenilenen tesisler için güvenli sıcaklık kontrolü sağlıyor. Acvatix ürünlerinin bir parçası olduğu Siemens Çevre Portföyü, 2010 mali yılında 28 milyar Euro gelir sağladı ve böylelikle Siemens; çevre dostu teknolojilerin en büyük tedarikçisi haline geldi.