Sıcak Su Tesisatlarında Kullanılan Galvaniz Kaplamalı Çelik Su Borularında Oluşan Kalker Tabakası, Kışır ve Çürümelerin İncelemesi
Onur Ayhan Kılyar
ÖZET
Galvaniz kaplamalı çelik borular, uzun yıllar boyunca özellikle sıhhi tesisatlarda tercih edilen dayanıklı tesisat malzemeleridir. Doğru uygulamalar ile üretilen galvaniz kaplamalı çelik borular, borunun oksijen ile temasını kestiği ve boruya dayanıklık kattığı için kullanımı oldukça yaygındır. Galvaniz kaplamalı çelik borular işletme koşullarına bağlı olarak fiziksel ve kimyasal değişimlerden kaynaklı bu dayanıklık özelliklerini kaybedebilmekte ve bunun sonucunda boru içerisinde oluşan kışır ve kalker tabakaları boru iç çapında küçülmelere daha ileri boyutlarda borularda delinmelere sebep olurlar. Bu olumsuzluklar sistemin debi ve basınç yetersizliklerine, sağlık problemlerine ve işletme maliyetlerinin artışlarına neden olurlar. Bu çalışmada, sıcak su tesisatlarında kullanılan galvaniz kaplamalı çelik boruların, sistem içerisindeki suyun kalitesi ve diğer etkenlere bağlı olarak nasıl değişimler gösterdiği, incelenen tesisatlar üzerinden örnekler ile irdelenmiş ve sisteme olan etkileri araştırılmıştır.
1.1 Galvaniz Kaplama Yöntemleri
Galvaniz kaplama, malzemelerin çeşitli yöntemler uygulanarak çinko (Zn) ile kaplanarak oksidasyon ve korozyona karşı dayanımı arttıran bir işlemdir. Galvaniz kaplama yöntemi iki şeklide yapılmaktadır.
Elektro galvaniz kaplama: Bu yöntem maliyetli olup genel olarak küçük parçalar için kullanılmaktır. Kaplanacak malzeme belirli işlem adımlarından geçirilerek bir elektroliz prosesine sokulur. Bu işlemde saf çinko kullanılır ve kaplanan malzeme özelliği değişmez. Galvaniz kaplama yapılan parçalar kaynak yapılamaz. Bu sebeple Tüm tesisat parçaları tek tek kaplanmalıdır. Havuz içerisine Anot’ a kaplama metali yani çinko, katota ise kaplanacak malzeme bağlanır. Elektrolizde çinko atomları koparak katottaki malzemeye bağlanır ve kaplama oluşur.
Paylaş
