Gökhan Sezer Türktan
POMSAD Genel Sekreteri

2021 yılında pompa, vana ve armatür sektörü ihracatı 1,5 milyar doları aşarak 1,636 milyar dolar seviyesine geldi. Geçtiğimiz yıl pompa ihracatı 2020 yılına göre %31,68 oranında artarak 856 milyon dolar olarak gerçekleşirken, vana ve armatür ihracatı 2020 yılına göre %29,32 oranında artarak 779 milyon dolar olarak gerçekleşti. Pandemi etkilerinin yaşandığı 2020 yılını bu yılla kıyaslamanın çok da doğru olmayacağını göz önüne alarak, 2021 yılı ihracat rakamlarını 2019 yılı ile kıyasladığımızda ise; pompa ihracatının %29,94, vana ve armatür ihracatının ise %20,97 oranında artmış olduğunu görüyoruz. İhracattaki bu artışa rağmen ithalattaki artışın da üzülerek devam ettiğini görmekteyiz. 2021 yılında bir önceki yıla kıyasla pompa ithalatında %14,92, vana ve armatür ithalatında ise %19,42 oranında bir artış gerçekleşti. Tüm bu rakamlar ışığında ihracatın ithalatı karşılama oranlarındaki artış bizleri mutlu eden bir faktör oldu. Pompalarda 2021 yılında bu oran %73,86 olurken, 2020 yılında %64,46 olmuştu. Vana ve armatür sektöründe 2021 yılı ihracatın ithalatı karşılama oranı %60,19 olurken, 2020 yılında %55,59 olmuştu. Sektörlerimizin dış ticaret hacmi 2021 yılında 4 milyar doları geçerek 4,019 milyar dolar oldu. Dış ticaret açığımız bu yıl 2020 yılına kıyasla %2,57 oranında azalarak 818,49 milyon dolar oldu.

Yukarıda bahsetmiş olduğum verilerin çok daha detaylı olarak yer aldığı 2021 yılı dış ticaret verilerini 12’li grafikler halinde 2015 yılından 2021 yılına kadar ithalat ve ihracat rakamlarını kullanarak, belli pozlar için grafiklerle, Avrupa ülkeleri ile yapılan ticaret verilerinden, Güney Doğu Asya ülkeleri ile yapılan pompa ve vana ticaret verilerine kadar inceleyen Dış Ticaret Envanterimiz Mart ayı sonunda sektörlerimizin istifadesine sunulmuş olacak.

Mayıs ayı sonuna doğru ise pompa, vana ve armatür sektörlerini ciro, istihdam, üretim değeri, iç pazar büyüklüğü, girişim sayıları vb. bilgilerle bütün yönleriyle ele alan, dış ticaret verilerini detaylı olarak içeren ve pompa, vana ve armatür sektörleri dünya pazar durumunu detaylı verilerle inceleyen “Pompa-Vana Sektör Raporu”muzu da sektörlerimize sunmuş olacağız.

Bizleri gururlandıran bir başka olay da Avrupa’da sektörlerimizi temsil etme görevimizle ilgili; pompa, vana ve armatür sektörlerini Avrupa’da temsil eden tek dernek olan derneğimiz Avrupa’da ülkemizi EUROPUMP (Avrupa Pompa İmalatçıları Derneği) bünyesinde İcra Konseyi düzeyinde temsil etmekte. EUROPUMP İcra Konseyinde derneğimizi dernek kurucularımızdan ve önceki başkanlarımızdan Sn. Kutlu Karavelioğlu temsil etmekte. Bu dernekte daha önce 2015-2017 yılları arasında başkanlık görevini de yine Sn. Karavelioğlu yürütmüştü. CEIR’de ise (Avrupa Musluk ve Vana Sanayicileri Derneği) şu anda başkan yardımcılığı görevinde dernek başkanımız Sn. Nurdan Yücel bulunmakta. Bu yıl 9-12 Mayıs 2022 tarihleri arasında Belçika’nın Brüksel kentinde bu iki derneğin senelik toplantı ve genel kurulları PNEUROP Derneği ile ortak olarak gerçekleştirilecek ve CEIR Başkanlığı görevini iki yıllık bir süre için Sn. Nurdan Yücel devralacak. Bu CEIR bünyesinde ikinci başkanlığımız olacak, daha önce bu görevi 2011-2013 yılları arasında dernek önceki başkanlarımızdan Sn. Bülent Hacıraifoğlu yürütmüştü. Bu iki derneğin bütün komite ve komisyon çalışmaları düzenli olarak takip edilmekte ve önemli gelişmeler üyelerimizle paylaşılmaktadır. Bütün üyelerimiz CEIR ve EUROPUMP bünyesinde gerçekleştirilen toplantılara katılma hakkına sahiptir.

Bilgi üretmeyi öncelik olarak kabul eden derneğimiz aynı zamanda bilimsel kongre düzenleyen nadir derneklerden de biri. Sonuncusunu 13-14 Şubat 2020 tarihinde gerçekleştirdiğimiz Pompa-Vana Kongrelerimizin 11.’si 2023 yılında Şubat-Mart aylarında gerçekleştirilecek. “Su ve İnsan 5.0” temasıyla gerçekleştirilecek olan kongremizin çalışmalarına başladık, kongremizle ilgili bütün gelişmeler internet sitemiz üzerinden duyurulacak, sektörlerimizin bütün paydaşlarının bir arada bulunacağı bu önemli organizasyona tüm sektör paydaşlarımızı şimdiden davet ediyoruz.

Sektörlerimizi bir cazibe haline getirmek ve firmalarımızda yeni işe başlayan mühendislerin de bilgi seviyesini artırmak amacıyla pompa ve vanalar için bir eğitim programı hazırlıyoruz, Onur Üyesi değerli hocalarımız tarafından hazırlanan içerikler eğitimlerimiz için hazırlanan internet sitesine yüklenerek, günün her saatinde eğitim alınabilecek bir platform yaratmış olacağız. Giriş seviyesindeki eğitimlerimiz aynı zaman son kullanıcılara yönelik olarak da hazırlanacak ve böylece ürünlerimizi kullanmakta olan son kullanıcıların da bilinçli seçim yapmasını sağlayacak. Giriş eğitim programlarımızın tamamlanmasının ardından ileri seviye pompa ve vana eğitimlerimiz de eğitim programımıza dâhil edilecek. Şu an için çalışmaları devam eden bu süreçle ilgili sektörlerimizi bilgilendirmeye devam edeceğiz.

Sektörlerimiz için bir önemli çalışmamız da akredite bir test laboratuvarı kurulmasıyla ilgili. Kalitesiz ürünlerin ithalatını engellemek ve aynı zamanda standartlara uymayan yerli ürünlerin piyasadan toplanması için TSE ile birlikte akredite bir test laboratuvarı kurulması konusunda çalışmalarımızı hızlandırdık. Sirkülasyon pompaları için kurulacak test istasyonu ile başlayacak olan çalışmamız, dik milli ve yatay pompalar için de ileride genişletilerek vanaları kapsayacak bir noktaya getirilecek. Bu istasyonun kurulmasıyla dış ticaret açığımızı azaltmayı ve piyasada kaliteli ve güvenli ürünlerin var olmasını hedefliyoruz.

Biz dernek olarak hem yurt içinde hem yurt içinde sektörlerimizi üyesi bulunduğumuz bütün üst kuruluşlar nezdinde üst düzeyde temsil etmekteyiz ve üyelerimizi önlerine çıkabilecek ve kendilerini bekleyen önemli gelişmelerden haberdar etmekteyiz. Makine sektörünün tümünün önümüzdeki yıllarda gündeminde olacak “Yeşil Mutabakat” ve buna bağlı olarak sınırda karbon vergisi meselesi, “Döngüsel Ekonomi” alanındaki gelişmeler, sektörlerimizle ilgili makine direktifi, eko-tasarım direktifi, REACH ve diğer ilgili direktiflerdeki gelişmeler, regülasyonlar kapsamındaki değişimler ve Avrupa standartlarındaki gelişmelerin tümü derneğimiz tarafından yakında takip edilerek üyelerimizle paylaşılmaktadır.

Birçok önemli endüstride kullanılmakta olan, çok çeşitli pompa ve vanalar var ve ürünlerimizin doğru seçimi, artan enerji maliyetleri göz önüne alındığında kritik bir öneme sahip. Bu doğrultuda halen kullanılmakta olan, özellikle pompaların verimli çalışan yeni nesil pompalarla değiştirilmesi gerekliliği, enerji sektöründeki yenileme projeleri, su yönetiminin artan önemi, pandemi dolayısıyla üretim ekseninin coğrafi avantajımızla birlikte ülkemize kaymaya başlaması bizleri 2022 yılı ve sonrası için umutlandırıyor. Yerli üreticilerimizin korunmasına yönelik politikaların ısrarla ve güçlendirilerek sürdürülmesi, sanayicilerimizin teşvik ve kredilerle desteklenerek finansman problemlerinin çözüme kavuşturulması, katma değeri yüksek ürünlerin üretimdeki paylarının artırılması konuları bizler için çok önemli. Üretmeden büyüyemeyeceğimizin ve makine sektörünün bu ülkenin lokomotifi olması gerekliliğinin altını çizerek bütün makine sektörüne sorunların çözüme kavuştuğu, üretimi bol bir sene diliyorum.