Tesisat Dergisi 242. Sayı (Şubat 2016)

16 Tesisat Dergisi Sayı 242 - Şubat 2016 GÖRÜNÜM Mesleki geliƔime neden olan hizmet- lerde öncelikle aranŦlan husus yapa- bilirlik ve sorumluluktur. Sorumluluk tükeƟciyi koruma amaçlŦdŦr. DolayŦ- sŦyla toplu yaƔamda sosyal yasalara endeksli hizmetlerde yetkinlik, pro- fesyonellik, uzmanlŦk gibi kavramlar geliƔmiƔƟr. GeliƔmiƔ ülkelerde diplo- ma yetkisi ile sorumlu mühendislik hizmetleri verilemediŒinden, yeni mezunlar; yetkili profesyonellerin ya- nŦnda çalŦƔmak veya onlarŦn imzasŦ ve sorumluluŒu alƨnda hizmet vermek zorunda kalmŦƔlardŦr. Bu doŒrultuda belirli süre, deneyimve usta-çŦrak iliƔ- kisi sonucu, baŒŦmsŦz kurumlarca ya- pŦlan sŦnavdaki baƔarŦlarŦ ile diplomalŦ mühendisler profesyonel mühendis- lik veya yetkin mühendislik ünvanŦnŦ almaktadŦrlar.” “ veren mimari, inƔaat mühendisliŒi, elektrik, aydŦnlat- ma, elektronik, iç mimari, peyzaj ve alt yapŦ gibi diŒer disiplin dallarŦnŦn temel ilkelerini, usul ve kurallarŦnŦ bilmesi, bu disiplinlerle eƔgüdüm içinde çalŦƔmasŦ gereklidir. Bu amaçla üniversiteler interdisipline bir eŒiƟme yönelmiƔler, yapŦ teknolojisi mühendisliŒine yönelik, enerji, çevre, konfor, saŒlŦk, hijyen, esteƟk ve benzeri zorunlu standartlarŦ kapsayan eŒiƟme önem vermiƔlerdir. DolayŦsŦyla mekanik tesisat mühen- disliŒinin kendine özgü bir eŒiƟmi olmayŦp, hizmet makine mühendisliŒinin bir uzmanlŦk dalŦ olarak ta- nŦmlanmaktadŦr. AyrŦca mekanik tesisat mühendisliŒi hizmeƟ yapŦ teknolojisinde çok yaygŦn bir alana ya- yŦlmŦƔ olduŒundan bu uzmanlŦk dalŦ içinde farklŦ ihƟ- sas branƔlarŦ türemiƔƟr. XX. asrŦn baƔŦnda Amerika'da (HVAC) ŦsŦtma, havalandŦrma, klima, borulama (plum- bing), pompa, sŦhhi tesisat (sanitary) gruplarŦ içinde sŦnŦrlanan hizmet, çevre, enerji ve özel tesisat konularŦ ile geliƔmiƔ, uzmanlŦŒa yönelik hastane teknolojisi, te- miz oda teknolojisi, laboratuvar teknolojisi, uygulama- ya dönük araƔƨrma, geliƔƟrme, muƞak, çamaƔŦrhane, yüzme havuzu, bahçe sulama, arŦtma, jeotermal ener- ji, özel yapŦlar gibi uzmanlŦŒŦ gerekƟren mühendislik ve müƔavirlik hizmetlerini kapsamŦƔƨr. Mesleki geliƔime neden olan hizmetlerde öncelikle aranŦlan husus yapabilirlik ve sorumluluktur. Sorum- luluk tükeƟciyi koruma amaçlŦdŦr. DolayŦsŦyla toplu yaƔamda sosyal yasalara endeksli hizmetlerde yet- kinlik, profesyonellik, uzmanlŦk gibi kavramlar geliƔ- miƔƟr. GeliƔmiƔ ülkelerde diploma yetkisi ile sorum- lu mühendislik hizmetleri verilemediŒinden, yeni mezunlar; yetkili profesyonellerin yanŦnda çalŦƔmak veya onlarŦn imzasŦ ve sorumluluŒu alƨnda hizmet vermek zorunda kalmŦƔlardŦr. Bu doŒrultuda belirli süre, deneyim ve usta-çŦrak iliƔkisi sonucu, baŒŦmsŦz kurumlarca yapŦlan sŦnavdaki baƔarŦlarŦ ile diploma- lŦ mühendisler profesyonel mühendislik veya yetkin mühendislik ünvanŦnŦ almaktadŦrlar. Meslek içi eŒiƟm; diploma sonrasŦ yaƔamboyu devam eden sürekli bir eŒiƟmdir. KiƔiye özel, bilim ve tekno- lojiye açŦk, yenilikçi bir geliƔimdir. Usta-çŦrak iliƔkisi, deneyim ve beceri ile uzmanlŦŒa ulaƔan bir olgudur. Meslek içi eŒiƟmle; üreƟm tekniŒi, yeni teknoloji ve bilgi transferi kazanŦlŦr. Geçerli standartlar, bilimsel ve teknik kitaplar, teknik dergi ve yayŦnlar, kongre, sergi, seminer ve sempozyumlar bu eŒiƟmin temel kaynak- larŦdŦr. Meslek içi eŒiƟmle kazanŦlan bilgi, deneyim, üreƟm, üreƟmde yapabilirlik güvencesidir. Mekanik tesisat mühendisliŒinin bütün branƔlarŦnda, standart, norm ve imar yasalarŦ mesleki eŒiƟm yön- temlerinde öncelik kazanŦr. Her ülkenin kendine özgü yapŦ standartlarŦ ve imar yasalarŦ mevcuƩur. Bunlar genellikle uluslararasŦ standartlara ve yapŦ teknoloji- si kurallarŦna uyumludur. YapŦda deneƟm ve kontrol bu kurallara uygun yapŦlŦr. Kamusal bir deneƟm olan kontrolluk hizmetlerinde yetkinlik aranŦr. Bu amaçla görevli mühendislere yetkili kurumlar veya meslek odalarŦ taraķndan eŒiƟme tabi tutulmak sureƟyle belirli sŦnavlarla yetkinlik belgesi verilir. Bu tür eŒiƟm daha çok yapŦda uygulanmasŦ zorunlu kurallara ve mevzuata yönelikƟr. AyrŦca imar yasalarŦ kapsamŦnda enerji yöneƟmi, çevre etkinlikleri, deprem önlemleri, yangŦn güvenliŒi, hijyen, saŒlŦk gibi zorunlu standart- larŦ içeren konularda eŒiƟm görürler, bu anlamda so- rumlu ve baŒŦmsŦz teknik hizmet verirler. Proje yöneƟm, tasarŦm, uygulama, imalat, malzeme tedarik gibi üreƟci hizmetlerde ise; meslek içi eŒiƟm