Tesisat Dergisi 231. Sayı (Mart 2015)

GÖRÜNÜM 18 Tesisat Dergisi Say× 231 - Mart 2015 sistemleri ile ilgisiz kalmaktad×r. Yat×r×m×n %12 mertebesinde tesisat iülerinde ta- limatlar×na uygun kazanç d×ü×nda, kalite patronlar için önemli say×lmamaktad×r. Bu nedenle bütün güç iüveren yetkisi görevli kiüi üstüne toplanmaktad×r. Bu kiüilerden deneyimsiz ve bilgisiz olanlar hizmet sektörü için en tehlikeli iüverenlerdir. Yat×- r×mc×n×n verdiùi görev ve yetki ile iüyapana tahakküm eder, onlara güven ve sayg× duymazlar. úüin kapsam× ne olursa olsun istediklerini yapt×r×r, onlar× oyalar, hizmeti geciktirir hizmet bedelini ödemezler. Sizden bilgili geçinir ve görülürler, hiçbir zaman size yard×mc× olmaz, sorumluluk alarak projeye katk×da bulunmazlar. Onlar×n seçim ve tercihlerinin yanl×ül×ù×n× ortaya koyamaz- s×n×z. Hizmetlerin onay sorumluluùunda reddedilmesi usulden deùildir. Dolay×s×yla iüveren istekleri yaz×l× verilmez. Onayda ret nedenleri muùlakt×r. Sorumluluktan kaç×n×l×r. Benzer durum iüveren temcilcisi müüavirlik kuruluülar×nda da görülür. Özellikle s×radan kontrol elemanlar× kul- lanan deneyimsiz müüavirlerin bürokratik engelleri iülerin yap×m×n× geciktirmektedir. Projenin yat×r×m ve ön etüdlerinde iüveren müüavir ve yetkililerin karar ve incelemele- rinde zaman kayb×, alternatifli çözümlerdeki karars×zl×k iü ak×ü×n× yavaülatmakta, üreti- me engel olmaktad×r. Çoùu kez projelerin tasar×m süresi, kontrol ve onay sürelerinden az olmakta, inceleme sürecindeki yat×r×m kay×plar× sorgulanmamaktad×r. Diùer önemli bir sorun ödemelerdir. ústihkak× ödememek, geciktirmek ülkemizde usul ve adet haline gelmiütir. úüveren iüyapan iliükisinde eùer iüvereniniz de taüeron statüsünde iüyapan ise zurnan×n son deliùinde her türlü yapt×r×m size yönelik olacak, istedikleri üekilde sizi kullanacaklard×r. Deùiümez bir uygulama haline gelen bu yapt×r×mlar×n önlemi özlenilen hukuk dü- zenidir. Ancak sözleümelere damga pulu bile yap×üt×r×lmas×ndan kaç×lan bir ülkede yeni ihale kanunu çerçevesinde ön seçim kriterlerinden birine bak×ld×ù×nda görüleceùi üzere hizmetinizde hakl× veya haks×z mah- kemelik olmuü iseniz puan kaybediyorsu- nuz. Bu ve benzeri koüullar süre geldikçe proje yat×r×mlar×nda karü×laü×lan pürüzler- den kurtulmak imkans×zlaümaktad×r. Bu yönleri ile ülkemiz çok büyük bir uygulama alan× olmuütur. Son otuz y×l içinde yap×lan oteller, al×üveriü merkezleri, hastaneler ve benzeri yap×lar bu tür uy- gulamalar×n örnekleri olarak gösterilebilir. Bu yap×lar×n eksik ve kusurlar× uluslararas× zorunlu standartlardan yoksun olmam×z- dan kaynaklan×r. Dolay×s×yla ülkemizde uzman olarak baüvurulacak hastane mühendisi, otel uzman×, al×üveriü ve iü merkezi dan×üman× yok say×lacak kadar azd×r. Ayr×ca bütün yap×lar mimar ve yard×mc× mühendislik dallar× sorumlulu- ùunda yap×lmakta, yang×n, deprem, saùl×k, hijyen, çevre, enerji konular×nda uzman katk×s×ndan uzak kalmakta, bunun d×ü×n- da özel tesisata ait uzmanl×k hizmetleri verilmemektedir. Ekip üretimi gerektiren hizmetlerin eksik- liùi yap×n×n iületme aüamas×nda görülür. Ülkemizde hizmet bedellerinin düüüklüùü uzmanl×ù× önlemiü, bütün yap× hizmetleri mimarl×k ve mühendislik hizmetleri kap- sam× içine al×nm×üt×r. Asgari ücretlerin çok alt×nda hizmet veren mimar, statikçi, mekanik tesisat ve elektrik mühendislerin- den oluüan temel ekipten bütün uzmanl×ùa yönelik hizmet beklenmesi buna karü×n hiçbir bedel ödenmemesi ister istemez kaliteyi düüürmüü uygulamay× taklitçiliùe dönüütürmüütür. 4734 say×l× Yeni úhale Kanunumuz ayr×nt×l× yönetmelikleriyle tasar×mda deneyimli, bilgili mühendis ve mimarlar×m×z×n hiz- metlerini s×n×rlam×üt×r. Proje tasar×m hiz- metlerini dan×ümanl×k hizmetleri kapsa- m×nda ele alarak müüavirlik kuruluülar×na yöneltmekle, deneyimli uzmanl×k hizmet- lerinin kurumsallaümasna yol açt×ù× iddia edilmesine karü×n, mimar ve mühendislik hizmetleri içeren müüavirlik kuruluülar×n×n ticari aù×rl×kl× bilgi ve deneyimden uzak teknik elemanlar ve diploma yetkisi ile hizmetler yüklendiùi kolayca görülmekte- dir. Dolay×s×yla ülkemizde yat×r×m×n %1 ila %2 s×n×rlar×nda olan beyin gücü uzmanl×k hizmetlerinin teüvik edilmesi ve sayg×nl×k kazanmas× zorunlu olmaktad×r. Mesleki Hizmetler ve Bedelleri Geliümekte olan ülkelerde hizmet ve servis ücretleri sürekli en düüük düzeyde seyretmektedir. Özellikle iüsizlik oran×n×n yükseldiùi dönemler hizmet sektörünü kar×n tokluùuna çal×ümaya zorlar. Hizmet sektörü, bir insan×n kendi olanaklar× ile yapt×ù× iülere yöneliktir. Beden gücü ile yap×lan servisten baülayarak bilgi, deneyim ve beyin gücü ile yap×lan her türlü hizmet sektörü kapsam×n- da düüünülebilir. Bir ülkede cumhurbaükan×ndan tutun akademisyenlere, sanatkarlara kadar olan çizgide her insan arzulad×ù× düzeyde yaüa- m×n× idame ettirmek amac×yla görev, hizmet ve servisinin karü×l×ù×n× almak zorundad×r. Bu anlamda insanoùlu yaüam×nda birbiri ile bir yar×üma içindedir. Bu yar×üman×n amac× daha iyisini daha kalitelisini sorumluluk alarak yapmak, tüketici talebinin hedefi olmakt×r. Mesleklerde yar×üma uzmanl×ùa yöneliktir. Sanat ve bilim dal×nda uzmanl×k üretim- deki baüar× ile ölçülür. Ressam, müzisyen, balerin, tiyatro sanatç×s× ve sporcular× bir kenara b×rakt×ù×m×z takdirde toplumun en çok uzmanl×k arad×ù× alan t×p ve saùl×kt×r. Mimarl×k ve mühendislik hizmetlerinde ise bu deùerlendirme toplumun bilgi ve ekonomik düzeyi ile deùiümektedir. Geri kalm×ü ve geliümekte olan ülkelerde yap× teknolojisinde verilen mühendislik hizmetleri s×radan, diploma yetkisi ile yap×lan hizmetler olarak görülür. Bu ül- kelerdeki yat×r×mc×lar×n akl×na uzmanl×k ancak önemli ve büyük yap×larda akla gelir. Bu durumda çoùu kez kendi ülkeleri d×ü×nda yurtd×ü× uzman aray×ü×na girerler. Bu yaklaü×mlarda ekseriya bilgi ve dene- yim transferi yap×lmad×ù×ndan sonuçta hüsrana uùrayabilirler.