Tesisat Dergisi 230. Sayı (Şubat 2015)

GÖRÜNÜM 16 Tesisat Dergisi Say× 230 - ûubat 2015 ûartnamelerde malzemelerin norm ve standartlar×, cihazlar×n ise imalatç× firmalar× içinden kabul edilebi- lir türlerin belirlenmesi, yaz×lmas×, muadillerin tak- dirinin ise idare yetkililerine b×rak×lmas× daha saù- l×kl×d×r. Ayr×ca tasar×m sorumluluùu yönünden kabul, veri ve hesaplara dayal×, verim ve performanslar× dikkate alan seçimlerde tasar×mc× marka ve tip be- lirtmek ve uygunluùunu kan×tlamak yararl×d×r.” “ fiyatlar×n×n yüksek; buna karü×n toplam teklif bedelinin düüük olmas× dikkatimi çekerek komisyon baükan×na teknik bir inceleme yapmam×z gerektiùini bildirmiü ve gerekli müsaadeyi alm×üt×m. Yapt×ù×m incelemede bütün sayfa toplamlar×n×n doùru, sayfadan sayfaya nakli yekünlerin yanl×ü ve yan×lt×c× olduùunu gördüm. Kolay görülecek bu yanl×ü×n yan× s×ra dosyay× daha derinlemesine incelediùimde 20.000 m²’lik yap×n×n keüiflerinde 32.000 m²’lik bir mozaik kaleminin olduùu, ayr×ca inüaatta hiç kullan×lmayacak metraj kalemlerinin bulunduùunu görerek; amirlerimin desteùi ile daha bilgili, güvenilir meslektaülara projeye uygun metrajlar yapt×rmak suretiyle güncel rayiçlerle deùerlendirdiùimizde iha- lenin önceden planlanm×ü, teklif sahipleri aras×nda anlaüma ile yönlendirilmiü olduùu görüldüùünden, ihalenin iptaline neden olman×n huzurunu yaüam×üt×m. Bu ve benzeri uygulamalar geçen süre içinde çok fazla artm×üt×r. Mozaik metrekaresine 10 lira yerine 1 lira vererek 32.000 m² teklif keüfi ile rakibini eleyen, yeni kalem ve fiyat zabt× ile yap× maliyetini dört-beü kat art×ran uygulamalar hepimiz taraf×ndan bilinir. Desing & Build, üretimde bu güvenden daha çok sorumluluk sistemine dayal×d×r. Üretimde iüveren-iüyapan olarak iki taraf mevcuttur. úüveren, dan×üman, müüavir ve kontrolleri ile temsil edilir. Yat×r×mda ne istediùini, üretim koüullar×n×, mali bütçesi- ni ve yap×y× elde etme sürecini belirlemek zorundad×r. úüyapan ise hizmette bilen, deneyimli güvenilir bir yüklenici olmak zorundad×r. úhale dosyas×nda belirtilen projelerde gösterilen bütün hizmetleri yapmak, eksiklerini tamamlay×p, sistemi mükemmel çal×ü×r halde teslim etme yükümlülüùünü taü×r. Bu nedenle Desing & Build sisteminde tasar×m, uygulama, iületme ihtisas gruplar× bütünleüir tek bir ekip haline dönüüür. úhalelerde Yer Alan Kalemlerin, Tan×m, Karakteristik, Miktar ve Markalar× bir yap×n×n kap× kulpuna kadar ayr×nt×ya inemez. Tan×mlanmam×ü noksanlar×n usul ve kural×na uygun eksiksiz yap×lmas× uygu- lamadaki yükleniciler taraf×ndan yetkililerin karar× ile hiçbir fiyat fark× talep etmeden ikmal edilmelidir. Change-order denilen deùiüiklikler ise karakteristikten öte kalem baz×nda yap×lan deùiüiklikler olup, fiyat farklar× sözleüme gereùi verilir. Bu nedenlerle yeni ihale kanunu metrajla- r×nda götürü birim fiyatlar×n×n ölçütleri adet, uzunluk, aù×rl×k gibi maktuen fiyatlarda olabilir. Bu kalemler iüi tan×mlanabildiùi kadar tan×mlanm×ü, yüklenici taraf×ndan ne yap×lacaù× anlaü×lm×ü kalemler olup, kendi içinde bölünüp ayr×nt×ya girilmeden komple yap×lacak imalatlard×r. Bir ihalede maktuen fiyat olarak belirle- nen delik açma, kapatma ve eski haline koyma üartlar×n× aç×klayan ‘maktuen’ kaleminin tarifine kontrol yetkilileri itiraz ederek, kaç delik aç×lacaù×, ne ile aç×la- caù×, bunlar×n eski haline nas×l konulaca- ù× sorulmuü, proje ve eklerindeki tan×m×n yeterli olmad×ù×n× ayr×nt×l× tan×mlar×n×n yap×lmas×n× istemiülerdir. Bu anlamda tan×m ile baz× kalemlerin eksiksiz tarifi imkans×zd×r. Ayr×ca bu tür bir tan×m yanl×ü ve yetersiz kal×r. Deùerlendirmede suistimallere yol açar. Bu nedenle ihale kanununun mant×ksal yorumlarla çarp×t×lmas× önlenmeli, iüve- ren veya vekilleri ile yükleniciler her iüin kendine özgü yöntemlerle nas×l yap×lmas× gerektiùini bilmesi zorunludur. Yeni úhale Kanunu, “Anahtar Teslim” iülerde; projelerin eksiksiz tamamlanmas×n×, imalat kalemlerinin ve teknik üartnamelerin iüi tam tan×mlamas×n× zorunlu k×lmaktad×r. Bu zorunluluk idareleri temsil eden yetkililer ile tasar×mc× ve uygulay×c×lar aras×nda farkl× yaklaü×mlara yol açm×üt×r. Tasar×m× içeren projenin anlam×, yap×lacak iüin teknik tarifini; belirli usul, norm ve standartlara uygun tarzda kaù×t üzerine aktar×lmas×, hesap ve raporlara dayal× sembol ve detaylar× kapsayan bir çizim elde edilmesidir. Bu çizimlerin tamamlay×c×s× teknik üartname ve spesifikasyonlard×r. Dolay×s×yla ihale dokümantasyonu; mal- zemeyi, karakteristikleri, imalat, montaj ve iületme üartlar×n× ayr×nt×l× tan×mlar; geniü bir çerçevede imalat×n; standartlara, muayene, test, kabul ve iületme üartlar×na uygun tarzda yap×m× ile iüin mükemmel çal×ü×r halde teslimini amaçlar. Bu anlamdaki tasar×m projesi sistemde görev alan bütün sorumlular×n üretimi ile elde edilir. Ancak her tasar×m×n eksik, yanl×ü, hatal× yönleri olabilir. Bu nedenle uygulama aüamas×nda yüklenicilerden benzer iü deneyimi ve sorumluluk aranmaktad×r. Yükleniciler uygulamada shop-drawing ve üantiye kararlar× ile proje noksanlar×n tamamlanmas× saùlarlar. Dolay×s×yla hiçbir proje tam anlam×yla mükemmel olmay×p,