Tesisat Dergisi 219. Sayı (Mart 2014)

MAKALE 54 Tesisat Dergisi Say× 219 - Mart 2014 Endüstride Enerji/Ekserji Verimliliùi ve Yönetiminin Önemi F×rat Üniversitesi, Teknik Eùitim Fakültesi, Makine Eùitimi Bölümü F×rat Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Makine Mühendisliùi Bölümü Yaüar Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Enerji Sistemleri Mühendisliùi Mert GÜRTÜRK Hakan F. ÖZTOP Arif HEPBAûLI Enerjinin yoùun olarak tüketildiùi sistemlerin, termodinamik analizler yard×m× ile enerji kullan×m verimlilikleri belirlenebilmekte ve elde edilen baz× göstergeler ile de k×yaslanabilmektedir. Enerji tüketim deùerlerinin yüksek olduùu sistemlerin, sürdürülebilir bir üretim için enerji yönetimi, enerji verimliliùi ve tasarrufu gibi kavramlar aç×s×ndan deùerlendirilmesi gerekmektedir. Bu çal×ümada, endüstride enerji verimliliùi, tasarrufu ve yönetiminin önemi üzerinde durulmuütur. Her bir kavram, endüstriyel olarak uygulanmas×ndaki temel prensipler ve anlamsal olarak ifade ettiùi kavramlar aç×klanm×üt×r. Anahtar kelimeler: Termodinamik, Enerji verimliliùi, enerji yönetimi, enerji tasarrufu. 1. Giriü Ülkelerin enerjiye olan ihtiyac×, gün geçtik- çe artmaktad×r. Geçmiüte ve günümüzde enerji, bir ülkenin dününü, bugününü ve yar×n×n× inüa etmesindeki temel yap× taü× olduùunu söyleyebiliriz. Enerji; güç, para, ülke refah× ve istikrar× aç×s×ndan önemli bir rol oynamaktad×r. Günümüzde, yenile- nebilir enerji, enerji verimliliùi, enerji ta- sarrufu ve enerji yönetimi gibi kavramlar art×k gündelik yaüant×m×za kadar girmiü teknik terimlerdir. Enerji krizleri, üirketle- rin ürünlerini çevreyi kirletmeden ürettik- leri ya da çevreyi kirletmeyen ve daha az enerji harcayan ürün tasar×mlar× yapmak için, üirketlerin bünyesinde bulunan Ar-Ge birimlerini harekete geçirmesine neden olmuütur. Ayn× zamanda bu üirketler, bu ürünlerin çevreye duyarl×, enerji verimi ve tasarrufu konusunda halk× bilinçlendirmek ve yönlendirmek için, reklam ve pazarla- ma bölümlerini de harekete geçirmiülerdir. Böylece, A s×n×f× beyaz eüya ve klimalar, elektrikli otomobiller gibi enerji ihtiyac×n× ve çevre faktörünü göz önüne alarak, yeni ürünler piyasaya sürülmektedir [1]. Geliümiü ve geliümekte olan toplumla- r×n enerji kaynaù× aray×ü×, bilimsel olarak birçok geliüme saùlam×üt×r. Günümüzde, sonlu enerji kaynaklar×n×n h×zla tüketilme- si, yeni enerji kaynaklar×n×n ortaya ç×kar×l- mas×na yönelik çal×ümalar×n h×zlanmas×na neden olmuütur. Güneü, dalga ve rüzgâr enerjisi gibi yenilenebilir enerji kaynakla- r×ndan yararlanmak, pahal× ve bu tür sis- temlerin kendini karü×layacaù× süre uzun olsa da, temiz ve sürdürülebilir bir gelecek inüa edilmesinde güzel bir ad×m olacakt×r. Dünyan×n tüm enerji ihtiyac× yenilenebi- lir enerji kaynaklar×ndan elde edilse bile, enerji verimliliùi, yönetimi ve tasarruf kavramlar× olmazsa olmaz bir etkendir. Enerji verimliliùi, yönetimi ve tasarrufu kavramlar× benimsenmedikçe, insanoù- lunun enerjiye ve enerji kaynaklar×na olan baù×ml×l×ù× ve ihtiyac×n× hiçbir zaman karü×layamayacakt×r. Ülkemiz aç×s×ndan, hem yenilenebilir hem de sonlu enerji kay- naklar× (düüük kaliteli kömür) bak×m×ndan zengin olduùu söylenebilir. Türkiye’deki kömür rezervin büyük bir çoùunluùu, dü- üük kalitedeki kömürden oluümaktad×r. Ayn× zamanda, bu rezervlerin çoùu linyit formundad×r. Linyit, evsel kullan×m, en- düstriyel kullan×m ve termal güç santral- ûekil 1. Türkiye’nin 2013 y×l× 8 ayl×k enerji yat×r×mlar× [3] Bu makalenin enerji yönetimi ile ilgili k×sm× gelecek say×m×zda yay×nlanacak olan ikinci bölümünde okurlar×m×za sunulacakt×r. HVAC DOSYASI