Tesisat Dergisi 215. Sayı (Kasım 2013)

GÖRÜNÜM Tesisat Dergisi Say× 215 - Kas×m 2013 17 “Tesisat mühendislerinin; makina mühendisliùinin temel bilgileri, matematik, fizik, kimya gibi temel bilimler d×ü×nda mekanik, hidrolik, yap× elemanlar×, makina elemanlar×, motorlar, termodinamik, aero- dinamik, ×s× tekniùi, otomatik kontrol gibi bilgileri içeren teknolojinin gündeme getirdiùi bütün bilgileri bilmesi ve takip etmesi gerekir” “ Tesisatmühendislerinin;makinamühendisliğinin temel bilgileri, matematik, fizik, kimya gibi temel bilimler d׺×nda mekanik, hidrolik, yap× elemanlar×, makina elemanlar×, motorlar, ter- modinamik, aerodinamik, ×s× tekniği, otomatik kontrol gibi bilgileri içeren teknolojinin gündeme getirdiği bütün bilgileri bilmesi ve takip etmesi gerekir. Esasen mühendisliğin en zor kolu tasar×md×r. Tesisat mühendisliğinin de en temel hizmeti tasar×m olmaktad×r. Düşünülen anlamda dört dörtlük uzmanl×k çok zor bir hizmettir. 1993 y×l×ndan bu yana yap×lan tesisat mühendisleri kongrelerinin ortaya serdiği üzere tesisat konular×na üniversiteler özellikle ×s× kürsüleri önem vermeye başlam׺ İTÜ, Y×ld×z, 9 Eylül, Ege Yüksek Teknoloji, Çukurova, Gazi, Karabük, Bursa, Manisa, Selçuk, Erciyes, Elaz×ğ Üniver- siteleri konularda derinlemesine araşt×rma yapan, yay×nlar× ile sektöre hizmet eden üniversiteler haline gelmiştir. Nitekim enerji kanunu, enerji performans× ve enerji etkinlikleri nedeniyle akademisyen hocalar×m×z×n sektöre ilgisi gurur vericidir. Her önemli yap×n×n fonksiyonel ayr×nt×lar× tesisat mühendisliği hizmetleri için bir sorun olmuştur. Hastane, otel, hava meydan×, terminal binalar×, al׺veriş merkezleri müze yap×lar× bunun çok güzel örnekleridir. Bu tür yap×larda hizmet veren mühendislerimiz k×sa sürede toprak, hava kaynakl× ×s× pompa sistemini, ×s× geri kazanma yöntemini, iç hava standartlar×n×, filtrasyon yöntemini tan×y×p başar× ile uygulam׺lard×r. Tesisat mühendisleri için yap× standartlar×, yap× şartnameleri, yap× kodlar× çok önemlidir. Mühendislikte binlerce kural×n içinden uygun olan× seçip bulmak, uygulamak sonuçlar×n× değerlendirmek çok önemlidir. Bu anlamda genellikle deneyim ve uygulama başar×s× öne ç×kmakta ise de esas olan sistemdeki teknolojiyi anlamak ve uygulamakt×r. Bu nedenle mesleğin ana ve temel sorunlar×n× öğrenmek, teknolojik gelişimi takip etmek çok yararl×d×r. Özellikle son günlerde gündeme gelen enerji verimliliği, en- erji performans×, yenilenebilir enerji kaynaklar×, üretimi ve kullan×m× çok yönlü bir mühendislik problemi olarak mesleğin karş×s×na ç×kmakta ve bizlerin ilgisini çekmektedir. kriterlerinin onay×, konseptlerde mutabakat amaçl× hareket edilmesi gerekir. Hizmette Verimlilik Hizmet sektöründe verimlilik çok farkl× boyut- larda yorumlanmaktad×r. Özellikle beyin gücüne dayanan üretim ve hizmette uygulamaya yönelik günlük toplant×lar verimli olmak zorundad×r. Bu amaçla toplant×larda verilen kararlar×n bir memerandumu olmal× kararlar değişmez şekilde uygulamaya konulmal×d×r. Tesisat sektöründe yap× teknolojisi ile ilgili toplant×lar genellikle şantiyede işvereni tem- silen proje müdürü, müteahhidi temsilen şantiye şefi, tasar×mc×y× temsilen müellifler ve müşavirlik grubu müştereken yap×l×r. Bu toplant×lar×n gündemi ve program× be- lirli olmal×, kurallar× yaz×lmal×d×r. Şayet bu tür toplant×larda kararlar×n araşt×rmalar× bitmeden karar al×nmas× veya kararlar×n ertelenmesi hali ile karş× karş×ya gelinirse, çal׺malarda verim düşüklüğü başlamaktad×r. Bu durumda proje müdürünün veya müşavirlik grubunun müdahalesi zorunludur. Ülkemiz inşaat sanayinde özellikle mutad şantiye toplant×lar×nda bu duruma çok fa- zla rastlan×r. Hele işveren işyapan aras×nda işverenin karars×z yorumlar×, işyapandan gereksiz talepleri hizmeti uzatmakla kalmay×p verimliliği azaltmaktad×r. Bu anlamda toplant×lar×n gündeminde tasar×m yöntemleri olmal×d×r. Tasar×m kararlar×n×n tasar×m ekibi taraf×ndan sorumluluk al×narak yap×lmas× daha sağl×kl×d×r. Aksi halde toplant×daki bütün uzmanlar kendi deney- imlerine istinaden fikir yürütme önerileri projeyi yönlendirmektedir. Dolay×s×yla şantiye toplant×lar×nda iş program×n×n kontrolu, tasar×m Yap×da Enerji Yap×larda enerji tüketimi, ülkemizin toplam enerji tüketiminin %35-40 düzeyine ulaşm׺t×r. Her ne kadar ülkemizde kişi baş×na enerji sarfiyat×, Avrupa Birliği ülkelerine k×yasen onlar×n çok alt×nda ise de enerji savurganl×ğ× yönünden bu ülkelerin çoğunun önünde yer almaktay×z. Bu yönleriyle enerji verimliliği sorunu ülkemiz için öncelikli çözülmesi gereken bir sorundur. 1973 Petrol krizi enerji ve enerji kaynaklar× yönü ile enerjide büyük bir devrim yaratm׺ bat×n×n ileri ülkeleri sosyal ve ekonomik yönden ilerlemelerine karş×n enerji kaynaklar×n×n tüketiminde 1973 s×n×rlar×nda, hatta bu düzeyin alt×nda kalm׺t×r. Yap×da enerji; ×s×tma, soğutma, s×cak su elde etme, su şartland×rma, ayd×nlatma yan× s×ra ev aletlerinin kullan×m×nda kullan×l×r. Bu yönden enerji tasarrufunda amaç en az enerji ile en yüksek konforu elde etmektir. Dolay×s×yla araşt×rmalar enerjide verimliliği art×rma, yeni ve ucuz enerji kaynaklar×n× bulma ve enerji kay×plar×n× azaltmaya yönelmiştir. Enerjinin değeri bat× toplumlar×nda çok iyi bilinir. Bu anlamda ileri toplumlar bilinçlenmiştir. İleri ülkelerde bireyler kendi bütçelerinden enerji giderlerini çok iyi hesaplar yaşamlar×nda kişi baş×na enerji gideri kabul edilebilir s×n×rlar× aşt×ğ×nda tedirgin olarak ciddi önlemler al×rlar. Özellikle emekli olan insanlar gelirlerinin yüzdesi ile s×n×rlanan enerji giderleri karş×s×nda enerji maliyetlerini çok iyi takip etmektedirler. Ülkemizde durum çok farkl×d×r. Türkiye enerji kaynaklar×nda d׺abağ×ml×d×r. Enerji ihtiyac×m×z×n