Tesisat Dergisi 206. Sayı (Şubat 2013)

GÜNCEL 58 Tesisat Dergisi Sayı 206 - Şubat 2013 + Ersin Gökbudak MTMD Kurucu Başkanı / Demta Ltd. Şti. 2. Hava Kanalları Bahsetmek istediğim ikinci konu, hava kanal- larıdır. Bu işler toplam iş süresi içinde önemli bir iş gücümüzü almakta ve zaman zaman ciddi anlamda sorunlar da yaratabilmektedir. Bu konuda İSKİD bünyesinde bir takım çalış- maların yapıldığını biliyorum. MTMD olarak, İSKİD’te bu konuda çalışan arkadaşlarımızla görüşmelerimiz oldu. Ama maalesef aynı nok- taya gelemediğimizi de belirtmek isterim. Hava kanalları uygulamalarında çok büyük oranda galvanizli saç kullanmaktayız. Önce- likle söz konusu iş kapsamındaki hava ka- nalları için kullanılacak saç şartnamelerde net olarak tanımlanmalıdır. Belirttiğim üzere genelde kullanmakta olduğumuz galvanizli saç TS EN 10346 standardında tanımlanmaktadır. Bu ürünün alt açınımlarına bakarsak DX51D notasyonu ile belirlenmektedir. Buradaki 51 ifadesi, 52, 53, 54 diye farklı nitelikleri göster- mektedir. Örneğin 54 daha derin sıvamaya uy- gun bir saç özelliği göstermektedir. Biz genelde 51 numaralı saçı kullanmaktayız. İlgili stan- dartlar da bu kullanımı tavsiye etmektedir. Kullanılacak saç özellikleri ile birlikte galvaniz- li saçlarda bir diğer önemli özellik, siyah saç üzerine yapılan çinko kaplamasının miktarıdır. Ülkemizde hava kanalları üretiminde, üç beş yıl öncesine kadar %95 oranında, piyasada ticari kalite olarak adlandırılan ve üç nokta metoduna göre 100-110gr/m² çinko kaplamalı galvanizli saçlar kullanılmakta idi. Şu anda da piyasadan herhangi bir özel talep belirtmeden alacağınız galvanizli saç, ticari kalite olarak belirtilen 100-110 gr/m² kaplamalı saçtır. Biz, MTMD olarak, son çalıştayımızda ülkemizdeki konfor şartlarındaki uygulamalar için 200 gr/ m ² kaplama kalınlığının kullanılmasını uygun bulduk. Tasarımcı grup, talep ettikleri kaplama kalınlığını da şartnamelerinde belirtmelidirler. SMACNA’ya baktığımız zaman, genel olarak ASTM 653’e uygun ve endüstriyel olmayan ortamlarda G 60 notasyonu ile belirttikleri 60 ons/ft 2 kaplama miktarı olan galvanizli saç önerilmektedir. Endüstriyel ortamlarda ise, daha korozif olabilme özelliği de dikkate alına- rak kaplama miktarı G 90 olarak belirtilen 90 ons/ft 2 tavsiye edilmektedir. 60 ons/ft 2 , yakla- şık 183 gr/m ² ’ye denk gelmektedir. EN normlarında kaplama kalınlıkları 100-140- 200-225-240-275 şeklinde verilmektedir. Sa- nırım 225 gr/m ² ara bir değer ve özel siparişe bağlı olarak üretilmektedir. Açıkçası, ülkemizde ki piyasa koşullarında 200 ve 275 gr/m ² kaplamalar da piyasada hazır olarak bulunmamakta, ancak belirli tonajlarda sipariş verilmek şartı ile 10-15 günlük periyot- larda temin edilebilmektedir. Kaplama kalınlığı zaman zaman sorun olarak karşımıza çıkmak- tadır. Bu nedenle talep edilen kaplama mikta- rının belirtilmesinde gereklilik bulunmaktadır. Hava kanalları ile ilgili olarak imalat ve montaj tanımlarına gelince, genel ola- rak teknik şartnamelerde “Hava kanalları SMACNA Standartlarına uygun olarak imal edilecektir” veya “Hava kanalları DW 144’e uygun olarak imal edilecektir” ifadesi ile karşılaşmaktayız. Gerçekten uluslararası şartnamelerde bu iki standart çok büyük oranda kullanılmak- tadır. Her iki standartda hava kanalı imalat ve montajına yönelik tüm detayları ve gerek- sinimleri vermektedir. Bu konuda SMACNA, DW’ya göre çok daha detay mühendislik çalışması ile hazırlanmış bir standart olarak görülmektedir. “MTMD olarak, son çalıştayımızda ülkemizdeki konfor şartlarında- ki uygulamalar için 200 gr/m² kaplama kalınlığının kullanılmasını uygun bulduk. Tasarımcı grup, talep ettikleri kaplama kalınlığını da şartnamelerinde belirtmelidirler.” Uygulamacı Açısından Genel Teknik Şartnameler -2 Türk Tesisat Mühendisleri Derneği, İstanbul Temsilciliği’nin düzenlediği 2012/13 eğitim seminerlerinin dördüncüsü 08 Aralık 2012 tarihinde Taksim Gren Park Otel, Kartepe salonunda yapıldı. “Uygulamacı Açısından Genel Teknik Şartname” konulu seminerin oturum başkanı Hırant Kalataş, konuşmacısı ise Ersin Gökbudak idi. Ersin Gökbudak tarafından yapılan sunumun geniş bir özeti ve bu sunumdaki föy ve tablolar kullanılarak yapılan üç bölümlük çalışmanın ilk bölümünü “Borulama” başlığıyla dergimizin Ocak 2013, sayı 205’te yayımlamıştık. “Hava Kanalları” başlıklı 2. bölümü ise bu sayımızda yayımlıyoruz. “İzolasyon ve Boya” başlıklı 3. bölümü ise dergimizin gelecek sayısında yayımlayacağız. HVAC DOSYASI