E-DERGİ
Tesisat 264.Sayı

 


E-Dergi Oku

İKLİMLENDİRME SEKTÖRÜ 2017 DEĞERLENDİRİLMESİ

İKLİMLENDİRME SEKTÖRÜ 2017 DEĞERLENDİRİLMESİ

9 Kasım 2017 Perşembe / 13:58 | KONUK YAZAR

Türkiye ekonomik ve siyasal yapısından bağımsız olması düşünülmeyecek iklimlendirme sektörü (ısıtma, soğutma, klima, havalandırma, boru pompa ve tesisat yalıtımları) içerde inşaat yatırımlarının itici gücü ile 2017 yılında bir gerileme kaydetmemiştir.

Ancak inşaat sektörünün önümüzdeki günlerde büyük bir kriz ile karşı karşıya gelmesi tedbirler alınmazsa sektörümüzün krize girmesi kaçınılmaz görülmektedir. Bu nedenle inşaatın ayrılmaz bir parçası olan iklimlendirme kaçınılmaz olarak içerde sorunlarla karşılaşacaktır ve karşılaşmaktadır. Son yıl içerisinde sektörümüzde büyükçe üç dört imalatçı firma ve mekanik tesisat firmaları zordadır veya işi bırakmıştır.

Firmalar içeride ‘‘öz kaynak güçlendirmeye’’ gitmeden geçmiş yıllar gibi çalışmaya devam ederlerse bu sorun büyüyecektir. KGF fonları bu geri gidişi geçici olarak yavaşlatmış veya durdurmuş gibi olmakla birlikte öz kaynak için firmalar yapılarını gözden geçirmelidirler.

 

İçeride sorunlarla karşılaşan sektörümüz örgütlü gücünü kullanarak dışarıya açılmak için çalışmalarını yoğunlaştırmıştır. Rusya uçak krizinden sonra kaybettiğimiz Rus pazarına hızlı bir şekilde diğer ülke şirketleri girmiş ve açılan pazarda aynı seviyeye gelmemiz oldukça zor görülmektedir. Etrafımızdaki ateş çemberi ise çok önemi pazarlarımız olan Suriye, Mısır, Libya gibi ülkelerde büyük kayıplar ve düşüşler yaşayan pazarımızın düzelmesi kısa vadede imkansız görülmektedir. İran pazarı ise ABD’nin vereceği karara bağlı olarak bir gelişme gösterebilir. En büyük ticari partnerimiz olan AB ile siyasi ilişkilerimiz bu pazarın daralmasını veya kaybedilme riskini içermektedir. Türkiye iklimlendirme sektörünün burada yaşayacağı kayıplar telafi edilemez.

Uzun yıllardır sürdürdüğümüz AB hedeflerimizden vazgeçmenin ekonomik olarak sektörümüzü çok tehlikeli bir yere getireceğini bilmemiz gerekiyor. AB’nin de kısa vadede Türkiye’ye ihtiyacı olduğunu düşünürsek ilişkilerimizin düzeleceğini umut etmemiz gerekiyor.

İSİB (İklimlendirme Sanayi İhracatçı Birliği)‘nin iki yıldır sürdürdüğü çalışma ile yakın çevremizdeki sorunların etkisini azaltmak için Güney Amerika, Afrika, Hindistan, Pakistan ve uzak doğu pazarlarına yoğunlaşan sektörümüz Pakistan ve Avustralya pazarlarından umutlu veriler almaktadır.

Son Pakistan HVAC/R fuarına katılım ve daha sonra B2B görüşmeleri için Karaçi ve Lahor ziyaretlerinin yapılması, Pakistan ile işbirliğimizi artırma yönünden büyük umut vadetmiştir. Pakistan ile masada bekleyen Serbest Ticaret Antlaşması’nın (FTA)  acilen sonuçlandırılması halinde İklimlendirme Sektörünün Pakistan’da Çin’e karşı var olan haksız rekabeti yok olacak ve önü açılacaktır.

Avusturalya ise büyük bir potansiyel içermekte Sidney HVAC/R Fuarına birçok firmamız İSİB desteği ile stand alarak katılmaktadır.

Afrika ve Güney Amerika pazarları için  yoğun çalışma sürmektedir. Ortadoğu için sektörümüzdeki on firmanın açtığı TİM Ticaret Ofisinin başarılı olması halinde TİM Ticaret Ofislerine model olma ve yeni yerlerde sektörümüzün benzer ofisler açması için örnek olabilecektir.

Uluslararası firmaların Türkiye’de yeni yatırım iştahları 2017 yılında azalmakla birlikte, ülkemizde yatırım yapmış olan uluslararası firmalar yeni yatırımlar geliştirerek, ar-ge merkezleri açarak üretim ve inovasyon çalışmalarını artırmışlardır. Bu sektörün geleceği yönünden umut vaat edicidir.

Sektörün örgütlü yapısını kuvvetlendirerek ISK-SODEX fuarında ISKAV, İSKİD, DOSİDER, POMSAD, İZODER, TTMD, MTMD, KBSB, ESSİAD, SOSİAD birleşerek fuar yürütme kurulunu oluşturmuş ulusal ve uluslararası bazda TÜYAP Fuar Merkezinde etkin bir fuar gerçekleştirmek için güç birliğine gitmişlerdir. 7-10 Şubatta TÜYAP’da gerçekleştirilecek fuar için B2B görüşmelerine yönelik tüm dünya ülkelerinden ziyaretçilerin getirilmesi, özellikle ülkemizin 15 Temmuzdan sonra karşılaştığı kısıtlamaları kırmak yönünden büyük önem taşımakta ve tüm katılımcılara ve destekleyen kuruluşlara görev düşmektedir.

Sektörümüzde; yetişmiş iş gücü ve sertifikalı eleman konusu, uzmanlık sertifikaları büyük önem arz etmektedir. Bu konuda ISKAV’ın öncülüğünde sektör dernekleri ve İSMEK’in hazırlamış olduğu program fabrikalar ve şantiyeler için eleman yetiştirmede acil çözüm olarak çok önemlidir. Bu belgelendirme daha sonra vakfın ve derneklerimizin katkı koyduğu TOBB tarafından yürütülen MYK belgelendirmeleri için  de altyapı hazırlayacak ve yetişmiş teknik eleman ihtiyacımızı karşılamada İstanbul için önemli bir adım olacaktır. Bu çalışmanın İzmir ve Ankara’ya da yayılması bu tecrübe ışığında önemlidir.

Mühendislerin sertifikalandırılması konusunda ise ilk adımı atan ISKAV, YTÜ-SEM ve sektör dernekleri; TAD (Test Ayar Dengeleme) konusunda eğitim verme, bağımsız sınav komisyonları vasıtasıyla sınav yaparak mühendislerimizin belgelendirilmesi, daha sonra TAD firmalarının belgelendirmesi bunların kontrolü, sektöre tanıtılması ve şartnamelere girmesini sağlayarak önemli bir çalışmayı hayata geçirmişlerdir. Bu çalışmaların devamında AB de EUROVENT ve REHVA tarafından sürdürülmekte olan ‘‘Comissioning’’ çalışmaları ISKAV, TTMD, MTMD tarafından bir komisyon vasıtasıyla takip edilmekte ve ülkemize kazandırılmaya çalışılmaktadır. TAD çalışmaları ülkemizde önemli bir sorun olan haksız rekabeti önleyeceği nedeniyle çok önemsediğimiz bir çalışmadır ve bizi mutlu eden tarafı dünyada bir çok ülkede hayata geçirilmekte zorluk arz eden bir konuyu TTMD, MTMD’nin ve diğer derneklerin desteği ile ISKAV gerçekleştirmiş ve TESKON İzmir 2017’de bir panelle olayın sonuçları sektöre duyurularak taçlandırılmıştır.

Sektörümüz ARGE konusunda Avrupa’da ve dünyada önemli bir yere sahiptir. Tüm önde gelen firmaların ARGE konusunda çalışmaları uzun yıllardır sürmektedir. ARGE yönetmeliğinin çalışan sayısının 15 kişiye  (onbeş kişiye) indirilmesi sertifikalı devlet destekli ARGE merkezi sayısını hızla çoğaltma imkânı sağlamaktadır. En kısa sürede 30 ARGE merkezine ulaşacağımızı tahmin etmekteyiz. Bu ise kurumsal bazda ARGE projelerinin yapılmasını ve takibini oluşturacağı için yararlı olacaktır.

Firmalarımız, İSKİD ve ESSİAD öncülüğünde URGE Projeleri yaparak yapısal sorunlarını çözme eğitim ve danışmanlık ihtiyaçlarını karşılama konusunda ortak işbirliği içerisindedir. Bu çalışmalar uluslararası rekabeti kolaylaştırmaktadır. Ayrıca B2B görüşmeleri de URGE Projesi içerisinde sürmektedir.

Eğitim konusu ise sektörün en sıkıntılı olduğu konu olup YTÜ’de modellediğimiz Makine Mühendisliği İklimlendirme dalı eğitimleri Mühendis seviyesinde eğitilmiş eleman konusunda bir nebze kaliteli eleman sağlamamızı olanaklı kılmaktadır. Ancak üniversitelerin ve Teknik Liselerin eğitim kalitesinin düşmesi büyük bir sorun olarak karşımıza çıkmakta sektörün ve ülkenin geleceğini tehdit etmektedir.

Derneklerimiz bu konuda özellikle teknik eğitimin gelişmesi için Pilot Teknik Lise çalışmasını başlatmak istemektedir. Bu konuda Milli Eğitim Bakanlığı ile görüşmeler sürmektedir.

Firmaların kurduğu Akademiler vasıtasıyla staj, oryantasyon, sektör eğitimleri bir nebze soruna cevap vermeye çalışmaktadır. Ancak temel zayıf gelirse bunlar da yetersiz kalacaktır. Acil tedbirler alınması gerekmektedir.

Sektörümüzün 2018 yılına daha umutlu girebilmesi için ihracatın önünün açılması, ülke içinde ve dışında daha istikrarlı siyasi ve ekonomik bir konjektür beklenmektedir.

Herkese mutlu ve başarılı bir 2018 diliyorum.

 

A.Metin DURUK